Danh Mục

Bệnh xơ gan là gì ?

Quá trình xơ gan diễn biến rất phức tạp, giai đoạn đầu rất khó phát hiện bệnh. Khi cơ thể xuất hiện: mệt mỏi kéo dài, vàng mắt, vàng da, phù, bụng trướng to,… Bệnh đã sang giai đoạn muộn, nhiều biến chứng xảy ra với tỷ lệ tử vong 85% trong vòng 05 năm.

Bệnh xơ gan là gì ? 1Xơ gan là quá trình xơ hóa lan tỏa, đảo lộn cấu trúc bình thường của gan, dẫn tới hình thành các cục u (nodule) có cấu trúc bất thường, không thực hiện được chức năng bình thường. Nó là hậu quả của nhiều bệnh gan mạn tính.

Nguyên nhân gây bệnh

Y học hiện đại đã xác định có 10 nguyên nhân gây xơ gan, bao gồm:

  • Do viêm gan virus: có 07 loại virus viêm gan, trong đó hai loại virus viêm gan B và C có tỷ lệ người nhiễm bị xơ gan cao nhất.
  • Do rượu: Rượu hủy hoại tế bào gan, làm gan nhiễm mỡ, viêm mạn tính dẫn đến xơ gan.
  • Do ứ mật kéo dài: sỏi mật, viêm chít đường mật,… làm cho mật ứ lại và phá hủy tế bào gan.
  • Bệnh nhân suy tim, viêm màng ngoài tim do dày dính (hội chứng Pick), viêm tắc tĩnh mạch trên gan (hội chứng Budd Chiari)… làm máu ứ lại trong gan, gây rối loạn chuyển hóa dẫn tới viêm gan và xơ gan.
  • Do dùng thuốc và nhiễm độc hóa chất: Dùng dài ngày một số thuốc như INH chống lao, methyldopa chữa tăng huyết áp, aminazin điều trị tâm thần… Hoặc nhiễm độc các thuốc trừ sâu, chất diệt cỏ, chì, phốt – pho … có khả năng gây xơ gan rất lớn.
  • Do rối loạn chuyển hoá: nhiễm sắc tố sắt (hemochromatosis), rối loạn chuyển hoá đồng, thoái hoá gan nhân đậu (bệnh Wilson), rối loạn chuyển hoá porphyrin…
  • Do rối loạn di truyền: thiếu hụt alfa-1 antitrypsin, thiếu hụt bẩm sinh enzym 1-phosphat aldolase, tích glycogen trong các tổ chức do thiếu máu.
  • Xơ gan lách to kiểu Banti: Ở Việt Nam có nhiều trường hợp lách to do sốt rét hoặc lách to không rõ nguyên nhân sau nhiều năm xuất hiện xơ gan.
  • Do ký sinh trùng: Sán lá gan, sán máng (schistosomia mansonia).
  • Do suy dinh dưỡng: Thiếu hụt các enzym chuyển hóa dẫn tới xơ gan.

Triệu chứng bệnh xơ gan

Bệnh lý xơ gan rất đa dạng, tùy thuộc từng giai đoạn phát triển của bệnh mà có thể có các triệu chứng khác nhau.

  • Xơ gan giai đoạn sớm: Bệnh nhân vẫn làm việc bình thường, có thể chỉ đau nhẹ hạ sườn phải, trướng hơi nhẹ, đi đại tiện phân thất thường. Đôi khi giãn các mao mạch ở dưới da cổ, mặt, ngực. Giai đoạn này có thể kéo dài vài năm. Nếu không được chẩn đoán và điều trị kịp thời thì bệnh sẽ chuyển sang giai đoạn muộn rất khó chữa.
  • Xơ gan giai đoạn muộn: Bệnh biểu hiện rõ rệt như bệnh nhân mệt mỏi, ăn không tiêu, đầy bụng, trướng hơi, có thể thấy vàng mắt, vàng da hoặc da sạm, phù chân hoặc bụng to dần lên do chứa nước. Lúc này có thể xuất hiện hàng loạt các biễn chứng với tỷ lệ tử vong cao.
  • Xuất huyết tiêu hoá do giãn vỡ tĩnh mạch thực quản: Đây là tình trạng nặng. Nếu chức năng gan còn bù được điều trị kịp thời bệnh nhân có thể qua khỏi, nếu chức năng gan mất bù bệnh nhân đi vào hôn mê và tử vong.
  • Xơ gan ung thư hoá: có đến 70 – 80% bệnh nhân ung thư gan trên nền gan xơ.
  • Bệnh nhân dễ bị nhiễm khuẩn: Viêm phổi, lao phổi, nhiễm khuẩn đường ruột gây ỉa chảy.
  • Nhiễm trùng dịch cổ trướng: Bệnh nhân xơ gan rất dễ bị nhiễm trùng, thường gặp là nhiễm trùng dịch cổ trướng, viêm phổi, nhiễm trùng máu… Tình trạng nhiễm trùng có thể làm cho bệnh gan nặng lên và thúc đẩy các biến chứng khác xuất hiện dồn dập như hôn mê gan, suy thận…
  • Hội chứng gan thận: Xơ gan gây ứ đọng dòng máu tĩnh mạch tại các tạng trong ổ bụng, gây thiếu máu cho thận, hiện tượng này kéo dài gây suy thận. Biểu hiện phù nhiều, đái ít, protein niệu…
  • Hôn mê gan: Thường xảy ra sau các yếu tố thuận lợi như: Nhiễm khuẩn, nhiễm độc, xuất huyết tiêu hoá và là giai đoạn cuối cùng của suy gan.

Điều trị và phòng bệnh

Tổ chức xơ hóa trong gan không thể phục hồi, việc điều trị tập trung vào loại bỏ các nguyên nhân và yếu tố gây hại như: Rượu, một số thuốc và hoá chất độc hại cho gan. Duy trì và bồi dưỡng chức năng gan.

Vì vậy, phòng bệnh ngay từ khi gan còn khỏe mạnh là cách tốt nhất để bảo vệ bạn và người thân. Cần làm tốt các điều sau:

  • Tiêm vaccine phòng bệnh viêm gan virus.
  • Không uống rượu, bia.
  • Ăn uống đầy đủ chất dinh dưỡng.
  • Tẩy giun sán định kỳ 2 lần / năm.
  • Tránh dùng các thuốc gây hại cho gan
  • Kiểm tra sức khỏe định kỳ 1 – 2 lần / năm.

Cẩm nang truyền thông các bệnh thường gặp – BV Bạch Mai.

Tổng đài tư vấnĐiểm bán Vượng Can

Bình luận